Waarom rekent de ene rekentool met 8% rendement en de Doelplanner met 5,4%?
Het rendement dat een rekentool aanneemt, bepaalt voor een groot deel wat eruit komt. Veel tools rekenen met het historische gemiddelde van wereldwijde aandelen, vaak rond de 7 à 8% per jaar. De Doelplanner rekent met 5,4%.
Waar komt 5,4% vandaan?
De Commissie Parameters adviseert de overheid met welk rendement pensioenfondsen op lange termijn maximaal mogen rekenen. In haar advies van november 2022 is dat 5,4% per jaar voor aandelen, vóór kosten. Dat ligt onder het historische gemiddelde, onder meer omdat aandelen relatief duur zijn en de commissie rekent met een lagere reële rente dan in het verleden.
Wat scheelt het?
Rekenvoorbeeld: je legt 25 jaar lang €500 per maand in. Bij 8% per jaar groeit dat naar ongeveer €454.000, bij 5,4% naar ongeveer €310.000. Allebei vóór kosten, belasting en inflatie. Het verschil is ongeveer €144.000, alleen door een andere aanname. Ingelegd heb je in beide gevallen €150.000.
Gemiddeld is niet zeker
Beide getallen zijn een gemiddelde over lange tijd. In werkelijkheid wisselen goede en slechte jaren elkaar af, en ook over tien jaar kan het gemiddelde ver van zo'n getal afliggen. Daarom rekent de Doelplanner niet met één getal, maar met 2.000 mogelijke toekomsten, met 5,4% als midden.
Let ook op wélk gemiddelde
Het rekenkundige gemiddelde (de jaarrendementen optellen en delen) ligt hoger dan wat je over lange tijd echt per jaar overhoudt: het meetkundige gemiddelde. Rekenvoorbeeld: +50% in het ene jaar en −50% in het volgende is rekenkundig gemiddeld 0%. Maar van €100 houd je €75 over. De Doelplanner gebruikt het meetkundige gemiddelde.
Geen van beide aannames is "de juiste". De Doelplanner kiest de voorzichtige maatstaf, zodat een plan dat hier haalbaar lijkt niet alleen leunt op een gunstig verloop.